wtorek, 17 lutego 2026

PO CO pojechałem do ZIMBABWE plus krótka charakterystyka tego PAŃSTWA

W tym odcinku opowiem Wam podstawowe fakty o Zimbabwe i pokaże jak wyrabia się dokumenty w Afryce.



Wbijaj na nowe filmy z Afryki. Poznajmy kulturę Shona, którego plemię stanowi większość populacji Zimbabwe. Przedstawię Wam ich muzykę, tradycje ludowe, znaczenie tabaki, jedzenie i życie nocne. Spędziłem tam trzy tygodnie i przemierzyłem setki kilometrów, które uwieczniłem na kamerze. Zimbabwe! Trzy tygodnie, moje aresztowanie i badamy lokalne plemiona Shona i Ndbele. Zajrzymy w ich życie, muzykę i jedzenie. Będzie tabaka i znachor Soko! #Zimbabwe #Afryka #Podróże #Grill #Przygoda #Totem #ParkNarodowy #Szona #Kultura #Etnografia #Przygoda #shona Pyrsk Ludkowie! Wbijaj harpuna na mój kanał. Jeśli interesuje cię życie i ludzie to jesteś na właściwym miejscu. Podróżuje po Polsce i Europie w poszukiwaniu ludzi ulicy. Możesz im pomóc, na końcu każdego wywiadu podany jest email, telefon lub miejsce przebywania rozmówcy. Poznasz tu bardzo różnorodne i bardzo ciekawe charaktery, Moje filmy są dokumentami, nie modyfikuje rzeczywistości. Pokazuje ulicę i modę panującą na niej. Serdecznie dziękuje za wszystkie polubienia, komentarze i przed wszystkim subskrypcje. Jest siła. Jadymy dalej. Zapraszam na mój blog i stronę https://cosmopolitus.com/polski Dołącz do załogi na WhatsApp ZUPA VLOG: https://whatsapp.com/channel/0029VbBn5gZF1YlO2zrLn92A Pracuje jeszcze zawodowo, bo musze utrzymać rodzinę a YouTube mało płaci, proza życia. Bardzo proszę o wsparcie abym miał więcej czasu na tworzeniu dla Was nowych wywiadów.Na przykład 20z miesięcznie za co zamieszcze Twoje imię i nazwisko lub ksywę na koncu każdego vloga. Może chcesz pomóc wybranemu bezdomnemu? Chętnie przekaże wsparcie wybranemu bezdomnemu a przy okazji uwiecznię to na kamerze, wymienią twoje imię czy pseudonim.  Proszę o subskrypcję na platformie Patronite  https://patronite.pl/www.cosmopolitus.com (możliwość bezpiecznej wpłaty kartą) Filmowanie ślubów, kręcenie teledysków i filmów reklamowych - posiadam wysokiej jakości aparat i drona. Zapraszam do współpracy - https://cosmopolitus.com/ Moje dzieci Igor i Melania zapraszają Was na swoje Tiktoki. Igor lubi piłkę nożna i muzykę HIP-HOP a szczególnie Juice World. Melania lubi modę, makijaż i spokojne życie na wsi https://www.tiktok.com/@juicewrlld https://www.tiktok.com/@melania70506 ZUPA MEDIA – videography – content creator – studio – Street interviews – Travel vlogs – Poland & UK Youtube English - https://www.youtube.com/@zupavlog Polski -https://www.youtube.com/@zupadnia Instagram https://www.instagram.com/zupa__dnia/ Tiktok https://www.tiktok.com/@zupa_vlog Email selektazupa@gmail.com 

#bezdomni #londyn #warszawa #etnologia #etnolog #etnologwterenie #fashion #styl #moda #modanaulicach #streetfashion #polacywuk #anglia #uk #eu #polacyzagranica #polonia #londyn #bezdomny #travel #wywiady #sonya7iii #gopro #slask #psychologia #historia #emocje #pozytywnie #fakt #impreza #system #urbanwear 


0:00:00.120,0:00:06.120

Chłopak tak się nazywa. Zenon Emerik.

Pierklutkowie. Pskutkowie. Następny


0:00:06.120,0:00:12.280

dzień. Idziemy tutaj

yyy do budynku urzędu


0:00:12.280,0:00:18.119

chyba spraw wewnętrznych. W każdym razie

tutaj można wyrobić paszport. Zobaczymy


0:00:18.119,0:00:23.400

jak to dalej pójdzie. Hejho. To jest

Afryka. Słuchajcie. Level 75 centów,


0:00:23.400,0:00:29.800

koło niecałe 3 zł. W okolicach urzędu

emigracyjnego zauważam bardzo dużą ilość


0:00:29.800,0:00:32.800

białych.


0:00:34.840,0:00:41.200

Wojna o niepodległość. Wojna trwała 16

lat i pochłonęła 34000 istnień ludzkich.


0:00:41.200,0:00:46.800

Normalnego podatku jest jeszcze podatek

od fast foodów. Mam kryzys. Mam kryzys.


0:00:46.800,0:00:49.960

Soen Rodesia Voluntiers. Południowa

Rodezja.


0:00:49.960,0:00:54.760

W Zimbabwe urodził się mój syn Zenon,

który ma trzy miesiące. Nie ma wody, nie


0:00:54.760,0:00:57.879

ma klimatyzacji i często nie działają

windy.


0:00:57.879,0:01:02.239

To jest Afryka. Słuchajcie, widzicie


0:01:05.840,0:01:13.360

rare taki dystrykt

y finansowy chyba CBD to się nazywa. Z


0:01:13.360,0:01:18.720

tej strony. Skutkowie wita was vloger

Zupa. Nie ulegajcie złudzeniu. To nie


0:01:18.720,0:01:22.759

jest wcale żadne dorado. W tych

wieżowcach nie ma wody, nie ma


0:01:22.759,0:01:27.560

klimatyzacji i często nie działają

windy. Zapraszam na vlog o Zimbabwe.


0:01:27.560,0:01:32.520

Opowiem wam nieco o języku, historii,

polityce i co właściwie robię w tym


0:01:32.520,0:01:37.000

kraju. Zacznijmy od lingo Kurisai.

Pozwólcie, że przywitam się w języku


0:01:37.000,0:01:42.240

rodowitego Zimbabweńczyka. W języku Sha.

To jest ciekawy język, bo język shona


0:01:42.240,0:01:47.000

powstał w zasadzie w latach 20.

ubiegłego wieku obok angielskiego i


0:01:47.000,0:01:52.240

Nembele to są języki oficjalne tego

kraju. W 18 wieku kraj został podbity


0:01:52.240,0:01:55.880

przez Brytyjczyków. Wtedy to nie był

żaden kraj, tylko teren, gdzie obecnie


0:01:55.880,0:02:00.640

znajduje się Zimbabwe. Była to ziemia o

małej gęstości zaludnienia, zasiedzona


0:02:00.640,0:02:04.479

przez rozmaite grupy. Kolonizatorzy

mieli problemy z połączeniem tych


0:02:04.479,0:02:09.599

różnych grup etnicznych, bo język shona

składa się z dialektów kore, kore,


0:02:09.599,0:02:14.640

zezuru, manika, karanga i nadau.

Dialekty te należą do grupy języków


0:02:14.640,0:02:19.080

bantu. A jeżeli spojrzymy na drzewo

geneologiczne języka bantu, to


0:02:19.080,0:02:24.080

zobaczymy, że język ten wywodzi się z

terenów obecnej Nigerii, tak z dorzecza


0:02:24.080,0:02:29.239

rzeki Nigru. Także te języki centralnej

Afryki, Południowej Afryki, w zachodniej


0:02:29.239,0:02:33.760

Afryki są ze sobą w jakimś sensie

powiązane, ale na przykład Nigeryjczyk,


0:02:33.760,0:02:37.640

który włada językiem joruba nie

porozumie się zimbabweńczykiem, który


0:02:37.640,0:02:43.440

mówi języku kore powiedzieć, że każda

wioska mówi w innym języku. co kilkaset


0:02:43.440,0:02:49.360

kilometrów ten dialekt już się różni i

dlatego na przykład w Nigerii mamy 150


0:02:49.360,0:02:54.400

języków, które uznawane są jako języki

narodowe. W Zimbabwe jest już ich tylko


0:02:54.400,0:02:59.280

16, ale to jest o wiele mniejszy kraj,

bo ma zaledwie 14 milionów ludzi. Gdy


0:02:59.280,0:03:03.239

ponad 100 lat temu brytyjscy

kolonizatorzy w ówczesnej rodezji


0:03:03.239,0:03:09.400

zdecydowali o wypuszczeniu podręcznika

dla dzieci, zauważyli, że te języki są


0:03:09.400,0:03:14.599

niespójne i musieli je jakoś połączyć w

jeden wspólny język. O pomoc poprosili


0:03:14.599,0:03:19.080

lingwistę z Republiki Południowej

Afryki, Clementa Martyna Dowłka. Klement


0:03:19.080,0:03:24.440

był anglikiem, ale wraz z rodzicami w

młodym wieku wyemigrował do RPA i tam


0:03:24.440,0:03:29.439

ukończył Uniwersytet Pretoria. nauczył

się tam władać biegle językiem lamba.


0:03:29.439,0:03:34.239

Językiem lamba mówią ludy północnej

Zambii oraz Kongo, gdzie wielu z nich


0:03:34.239,0:03:39.920

wyemigrowało. Doug zauważył, że języki

bantu mają zupełnie inną strukturę niż


0:03:39.920,0:03:44.159

języki indoeuropejskie. Także

rodyzejczycy mieli odpowiednią osobę na


0:03:44.159,0:03:48.319

właściwym miejscu, której udało się

zunifikować te pięć dialektów, jeden


0:03:48.319,0:03:52.640

język Sona. Pewnie nie zdziwi was fakt,

że Klementy był tak bardzo blisko


0:03:52.640,0:03:57.879

związany z ludami Afryki, że stał się

przeciwnikiem polityki apartów RPA czy


0:03:57.879,0:04:02.079

segregacji w ówczesnej rodezji. Dobra

synku, ale powiedz nam, co ty w zasadzie


0:04:02.079,0:04:07.720

robisz na czarnym lądzie 12000 km od

domu? Odpowiem wam krótko. W Zimbabwe


0:04:07.720,0:04:11.920

urodził się mój syn Zenon, który ma trzy

miesiące. Próbuję mu wyrobić polski


0:04:11.920,0:04:17.199

paszport i wziąć ze sobą do Europy. Jest

to bardzo karkołomny proces, podczas


0:04:17.199,0:04:21.079

którego byłem nawet aresztowany.

Wszystko możecie zobaczyć na moich


0:04:21.079,0:04:25.520

vlogach. Pamiętajcie o zostawieniu suba

na YouTubea. No dobra, ale do rzeczy. Co


0:04:25.520,0:04:30.120

się dzieje? Znajdujemy się w stolicy

Zimbabwe Harare, w okolicach urzędu


0:04:30.120,0:04:34.400

emigracyjnego, w którym wyrabiane są

paszporty. Na terenie Zimbabwe nie ma


0:04:34.400,0:04:38.160

ani jednej polskiej placówki

dyplomatycznej. Najbliższa znajduje się


0:04:38.160,0:04:43.120

w Pretorii w RPA. Na necie znajduje

kilka emaili do konsuli polskich w


0:04:43.120,0:04:47.880

Zimbabwe. Wysyłam maile. Niestety

odpowiedź dostaję od jednego dopiero po


0:04:47.880,0:04:52.160

powrocie do Europy. Kontakt z ambasadą

polską w Pretori jest o wiele lepszy.


0:04:52.160,0:04:56.240

Dowiaduję się, że będę musiał się tam

pojawić osobiście wraz z matką dziecka


0:04:56.240,0:05:00.759

na wizytę u konsula. Gdy konsul będzie

miał dobry humor i zrozumie moją trudną


0:05:00.759,0:05:04.960

sytuację, będzie mógł mi wydać paszport

tymczasowy na miejscu. Do tego jeszcze


0:05:04.960,0:05:10.000

potrzebuję uzyskać akt urodzenia syna,

który musi być dodatkowo certyfikowany.


0:05:10.000,0:05:13.960

Mój czas w kraju drzewa Jackerand jest

ograniczony. Matka dziecka także


0:05:13.960,0:05:18.520

niedługo opuści kraj wracając do pracy

Wielkiej Brytanii. Mały Zenon ma


0:05:18.520,0:05:23.120

pozostać w opiece u dalszej kuzynki w

Afryce. Taka praktyka jest na porządku


0:05:23.120,0:05:28.800

dziennym. Ambasada polska w Pretorii

oddalona jest około 1000 km od Hararek,


0:05:28.800,0:05:32.680

gdzie obecnie przebywam. Wyrobienie

polskiego paszportu stoi pod znakiem


0:05:32.680,0:05:36.720

zapytania. Aby mieć więcej opcji

zaczynam od wyrobienia paszportu


0:05:36.720,0:05:41.319

zimbabweńskiego. Jestem na miejscu.

Matka dziecka, która jest Zimbabwe, też


0:05:41.319,0:05:44.960

jest na miejscu. Zenonek urodził się w

Zimbabwe. Nie powinno być żadnego


0:05:44.960,0:05:50.000

kłopotu, chociaż w Afryce nigdy nie

wiadomo.


0:05:50.120,0:05:56.000

A za mną następny przykład kolonialnej

architektury.


0:05:58.720,0:06:04.639

Widać tablicę Sout Rodesia Voluntiers.

Południowa Rodezja.


0:06:04.639,0:06:11.000

Tak, oni wybudowali kolonialny budynek,

jakby nie było tutaj piękny.


0:06:20.880,0:06:27.160

A to flaga Mozambiku. Tak, to jest

ambasada Mozambiku.


0:06:27.160,0:06:31.599

Także po dwóch godzinach dalej nic nie

załatwione. Po trzech godzinach po


0:06:31.599,0:06:36.120

prostu

mam mam kryzys. Mam kryzys. Słuchajcie,


0:06:36.120,0:06:40.759

taka mała ciekawostka. To to jest

rachunek


0:06:40.759,0:06:46.560

i oprócz normalnego normalnego podatku

jest jeszcze podatek od fastfoodów.


0:06:46.560,0:06:51.599

Sobie wyobraźcie. Także fast food tax

jeszcze za lewy 43 centy jeszcze


0:06:51.599,0:06:56.759

musiałem płacić w tym za fast food.

Także fast food jest dodatkowo


0:06:56.759,0:07:01.720

opodatkowany

z Harare. A tam jest hotel Holiday In.


0:07:01.720,0:07:06.120

Jesteśmy w centrum Harare. Wit bloger

Zucho.


0:07:06.120,0:07:09.919

Także idziemy do następnego biura

załatwiać papiery. Podobno w tych


0:07:09.919,0:07:13.560

biurach to można tu załatwić.

W okolicach urzędu emigracyjnego


0:07:13.560,0:07:18.120

zauważam bardzo dużą ilość białych.

Podczas gdy jestem odsyłany od jednego


0:07:18.120,0:07:22.319

pokoju do drugiego i czekam w

nieskończoność w nieklimatyzowanych


0:07:22.319,0:07:26.840

korytarzach, spotykam białego Greka.

opowiada mi swoją historię. Czuję od


0:07:26.840,0:07:31.319

niego nieświeży oddech z ust. Czy to

może jakaś choroba tropikalna? Przybył


0:07:31.319,0:07:36.120

tu w latach 70 wraz z rodziną. Grecja

wtedy była biednym krajem. Rodezja


0:07:36.120,0:07:40.440

oferowała jeden z najwyższych poziomów

życia na świecie. Oczywiście jeśli byłeś


0:07:40.440,0:07:44.879

biały. Kraj ten został tak nazwany w

imię Cycyliusza Rodeza, brytyjskiego


0:07:44.879,0:07:48.520

magnata, który dorobił się swojej

fortuny na tutejszych diamentach i


0:07:48.520,0:07:52.960

złocie, których ta ziemia kryje

niezliczone pokłady. Rodzice spotkanego


0:07:52.960,0:07:57.879

Greka kupili po okazyjnej cenie fermę,

której nie szło obejść w jeden dzień i


0:07:57.879,0:08:02.840

jak wielu innych białych mieli swój

basen. Na takim basenie pływać uczyła


0:08:02.840,0:08:08.039

się Kersty Coventry. Najbardziej

utalentowana i udekorowana sportsmenka


0:08:08.039,0:08:12.039

Afryki. Otrzymała sześć medali na

czterech olimpiadach. Teraz pełni


0:08:12.039,0:08:16.879

funkcję ministra sportów Zimbabwe. Greg

już nie wspomina, że fermę, którą kupili


0:08:16.879,0:08:21.199

jego rodzice, można było tylko nabyć,

jeśli się było białym. A na plantacjach


0:08:21.199,0:08:25.919

tytoniu, którą mieli, nie pracowali oni,

ale lokalna ludność za przysłowiową


0:08:25.919,0:08:32.959

miskę ryżu. W Zimbabwe od 1890

do 1980, czyli prawie 100 lat, panowała


0:08:32.959,0:08:36.719

polityka segregacji, która polegała na

tym, że czarna ludność była


0:08:36.719,0:08:40.959

dyskryminowana na rzecz osadników z

Europy. System ten jest bardzo zbliżony


0:08:40.959,0:08:45.760

do apartheu, który panował w RPA. Nie

jest jednak tak bardzo sformalizowany. W


0:08:45.760,0:08:50.040

Republice Południowej Afryki kolonizator

musiał ujarzmić na przykład plemię


0:08:50.040,0:08:53.680

Zulusu, w której jest plemieniem bardzo

walecznym. Dlatego wszystkie prawa


0:08:53.680,0:08:58.240

musiały być napisane czarno na białym,

no na białym. W Rodezji Brytyjczycy


0:08:58.240,0:09:02.640

napotkali ludność plemienia Sona, który

nie jest plemieniem wojowników, ale


0:09:02.640,0:09:07.360

rolników, którzy są bardzo przyjaźni i

nastawieni do obcych. Zajęło im lata, aż


0:09:07.360,0:09:11.079

zorientowali się, że zostali

wystrychnięci na dudka. Ale wtedy było


0:09:11.079,0:09:15.560

już za późno. Europejczycy zdążyli

wprowadzić rządy mniejszości. Dane są


0:09:15.560,0:09:20.680

przerażające. Ponad połowa kraju

należała do zaledwie 440 białych


0:09:20.680,0:09:25.959

farmerów. Oprócz żyznej i taniej ziemi,

złota, diamentów i innych minerałów do


0:09:25.959,0:09:29.959

rodezji osadników przyciągał także

klimat. Panuje tutaj klimat


0:09:29.959,0:09:34.200

subtropikalny wyżynny, który jest bardzo

zbliżony do klimatu Morza


0:09:34.200,0:09:39.519

Śródziemnomskiego. Północne Zimbabwe

słynie z upraw cytrusów. W dużej części


0:09:39.519,0:09:44.360

Zimbabwe w ogóle nie występuje malaria.

Tutaj taki szkot spod Glazgową mógł


0:09:44.360,0:09:48.959

swobodnie przeżyć. Klimat równikowy dla

białego człowieka może być śmiertelny.


0:09:48.959,0:09:53.360

Dlatego europejscy kolonizatorzy jak

Brytyjczycy, Holenddrzy, Francuzi,


0:09:53.360,0:09:58.160

Hiszpanie zakładali kolonie wzdłuż

równika, ale to były tylko kolonie,


0:09:58.160,0:10:02.680

które miały na celu przyniesienie zysku

ekonomicznego danemu kraju. Natomiast


0:10:02.680,0:10:06.560

kraje jak Zimbabwe czy Republika

Południowej Afryki były krajami, w


0:10:06.560,0:10:10.920

których Europejczycy się osiedlali. Dla

ciągle nękanego srogimi zimami


0:10:10.920,0:10:15.640

Europejczyka klimat Zimbabwe to był

czysty raj. Pamiętajmy też, że większość


0:10:15.640,0:10:20.760

Zimbabwe leży na Wyżynie. Stolica

Zimbabwe Harare leży na wysokości 1500


0:10:20.760,0:10:26.640

m, co powoduje, że temperatury oscylują

w okolicach 25 stopni Celjus przez cały


0:10:26.640,0:10:31.079

rok. Do tego często powiewa chłodny

wiaterek znad oceanu indyjskiego. Nic


0:10:31.079,0:10:35.440

więc dziwnego, że statki rejsowe z

Europy do Cape Town miały powodzenie jak


0:10:35.440,0:10:39.839

tramwaj w Boże Narodzenie. Ale jak to

śpiewa zespół GE, w życiu piękne są


0:10:39.839,0:10:43.839

tylko chwile. Miejscowa ludność zaczęła

burzyć się w stosunku do zastnanego


0:10:43.839,0:10:48.160

stanu rzeczy. Wybuchła tak zwana Bushw,

czyli wojna z krzaków ze względu na


0:10:48.160,0:10:52.560

taktykę partyzancką, jaką stosowali

lokalsi. Oni nazwali ten okres w


0:10:52.560,0:10:57.959

historii Zimbabwe jako Chimurenga, czyli

wojna o niepodległość. Wojna trwała 16


0:10:57.959,0:11:02.920

lat i pochłonęła 34 000 istnień

ludzkich. Zapraszam do oglądnięcia


0:11:02.920,0:11:07.480

wywiadu z Garem, który brał udział w tej

wojnie po stronie białych osadników i po


0:11:07.480,0:11:12.000

przegranej wojnie zdecydował się jednak

zostać w Zimbabwe i założył sanktuarium


0:11:12.000,0:11:15.160

dla

ptakasri


0:11:27.760,0:11:30.760

led


0:11:33.120,0:11:37.560

Link w opisie. biała ludność Skata stała

się ofiarą i została brutalnie


0:11:37.560,0:11:42.360

przepędzona z kraju. Z 300 000 białych

osadników została ich mała garstka w


0:11:42.360,0:11:47.560

liczbie 24 000. W czasie mojego pobytu w

Zimbabwe miałem te szczęście spotkać


0:11:47.560,0:11:51.639

kilku z nich i przeprowadzić bardzo

interesujące wywiady. Zapraszam na mój


0:11:51.639,0:11:57.760

anglojęzyczny kanał Zupa Vlog, gdzie

właśnie te wywiady są umieszczone.


0:12:06.320,0:12:11.320

W czasie mojego pobytu na czarnym Lądzie

mieszkałem w domku nad jeziorem Chivero.


0:12:11.320,0:12:16.120

To miejsce okazało się magnesem dla

białej ludności Zimbabwe. Oni się tam


0:12:16.120,0:12:22.040

spotykali razem, jedli obiady, pływali

łódkami po jeziorze. Jeśli bylibyście


0:12:22.040,0:12:26.760

zainteresowani

Brak komentarzy:

Prześlij komentarz